Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa na IVR 2026 w Stambule

W dniach 28 czerwca – 3 lipca 2026 roku w Stambule odbył się 32. Światowy Kongres Międzynarodowego Stowarzyszenia Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej (IVR 2026) pod hasłem Law in the Face of the Changing Problems of the World. Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM wzięli aktywny udział w kongresie.

Prof. UAM dr hab. Marzena Kordela wystąpiła w grupie roboczej Legal Reasoning I z referatem pt. Axiological Law Interpretation, poświęconym zagadnieniu rekonstrukcji systemu wartości ustawodawcy z materiału normatywnego jako podstawy formułowania dyrektyw wykładni aksjologicznej.

Dr Michał Krotoszyński wystąpił w Special Workshop SW 18 Categories of Norms (organizatorzy: David Duarte, Andrew Halpin, Giorgio Pino) z referatem pt. Identifying Constitutive Rules Through the Interpretation of Law (przygotowanym we współpracy z dr Karoliną Gmerek z Uniwersytetu Szczecińskiego), dotyczącym roli rozróżnienia między regułami konstytutywnymi a regulatywnymi w teorii prawa. Warto wspomnieć, że w ramach warsztatu, w którym uczestniczył dr Krotoszyński swoje referaty wygłosili m.in. Andrei Marmor (Cornell University), Torben Spaak (Uniwersytet w Sztokholmie), Luka Burazin (Uniwersytet w Zagrzebiu), J. J. Moreso (Universitat Pompeu Fabra, Barcelona) czy Julieta Rabanos (Uniwersytet w Gironie).

Special Workshop SW 63 Getting it Wrong: On Fallacies, Errors & Mistakes in Law and Legal Theories był organizowany przez trzech pracowników naszego Zakładu: dr. Macieja Dybowskiego, dr Weronikę Dzięgielewską i dr. Wojciecha Rzepińskiego. W ramach warsztatu wygłosili oni również własne referaty.

Dr Maciej Dybowski przedstawił referat pt. Communis Error Facit Jus: Appearance Theory in Law and the Practical Repair of Collective Error, w którym analizował maksymę communis error facit jus i wskazywał, że stanowi ona „generator” rozróżnień pojęciowych w nauce prawa. Dr Weronika Dzięgielewska wygłosiła referat pt. Safeguards Against Error: On the Epistemic Architecture of Legal Protection, argumentując, że zabezpieczenia prawne należy rozumieć jako instytucjonalne odpowiedzi na antycypowany błąd. Dr Wojciech Rzepiński przedstawił referat pt. How to Build a Typology of Jurisprudential Errors?, proponując użycie pojęcia błędów jurysprudencyjnych, opierając się na Brandomowskiej koncepcji doświadczenia błędu.

W warsztacie SW 63 wystąpił również dr Michał Wieczorkowski (UAM/UJ), realizujący na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. projekt badawczy Prawnicze a powszechne użycie wyrażeń językowych. Pomiędzy semantyką minimalną a eliminatywizmem znaczeniowym (PRELUDIUM 22, NCN). Przedstawił w jego trakcie referat pt. Legal Disputes: Between Disagreement and Fault, poświęcony problemowi sporów prawnych i typom niezgodności przekonań.

W warsztacie SW 63 wystąpili również znakomici goście: Thomas Bustamante (UFMG, Brazylia), Ralf Poscher (Max Planck Institute, Fryburg), Giovanni Tuzet (Bocconi, Mediolan), Elena Marchese (Università di Genova), Bojan Spaic (Uniwersytet Belgradski) oraz Anna Lukina (LSE, Londyn).

Gratulujemy wszystkim uczestnikom wystąpień!

Zaszufladkowano do kategorii Bez kategorii, Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Otagowano , , , , , | Możliwość komentowania Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa na IVR 2026 w Stambule została wyłączona

Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa na konferencji „Obrońcy Czerwca ’56”

Fot. Władysław Gardasz

W dniu 23 czerwca 2026 r. w Collegium Iuridicum Novum odbyła się konferencja „Obrońcy Czerwca ’56”, zorganizowana przez Wydział Prawa i Administracji UAM oraz Wielkopolską Izbę Adwokacką w Poznaniu. Wydarzenie poświęcone było 70. rocznicy Poznańskiego Czerwca i postawie adwokatów, którzy podjęli się obrony uczestników protestów.

 

W konferencji uczestniczyli pracownicy naszego Zakładu:

  • prof. dr hab. Marek Smolak wygłosił referat w ramach panelu naukowego pt. ” Praworządność z punktu widzenia teorii prawa
  • dr Paweł Kokot moderował panel wspomnieniowy z udziałem członków rodzin Obrońców Czerwca ’56, Zofii Gutowskiej, córki adw. Michała Grzegorzewicza, Jana Amberga, wnuka adw. dr. Stanisława Hejmowskiego oraz Zbigniewa Standara,
  • dr Wojciech Rzepiński był członkiem zespołu organizującego wydarzenie, koordynując przygotowanie konferencji.

Fot. Wydział Prawa i Administracji UAM

W trakcie konferencji odbyła się również prapremiera filmu „Pożarów nie gasi się kulami”, przygotowanego przez Fundację Fest Kultura. Wydarzeniu towarzyszyła wystawa poświęcona wydarzeniom czerwca 1956 r., prezentowana w budynku Collegium Iuridicum Novum przy al. Niepodległości 53.

 

Zaszufladkowano do kategorii Konferencje i seminaria | Otagowano , , , | Możliwość komentowania Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa na konferencji „Obrońcy Czerwca ’56” została wyłączona

Prof. UAM dr hab. Lucyna Staniszewska, dr Kamil Łakomy i dr Michał Krotoszyński na konferencji z okazji 70-lecia INP PAN

W dniu 16 czerwca 2026 r. w Pałacu Staszica w Warszawie odbyła się jubileuszowa konferencja naukowa „Przeszłość i przyszłość badań w naukach prawnych”, zorganizowana z okazji 70-lecia działalności Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk.

W konferencji wzięli też udział pracownicy Wydziału Prawa i Administracji UAM. Prof. Lucyna Staniszewska (Zakład Prawa Administracyjnego i Nauki o Administracji) przedstawiła referat „Kontrola sądowa czynności i aktów podejmowanych przez organy administracji publicznej z zastosowaniem systemów sztucznej inteligencji”, zaś dr Kamil Łakomy (Zakład Prawa Karnego) wygłosił wystąpienie „Zwalczanie przestępczości przeciwko środowisku popełnianej przez podmioty zbiorowe w prawie unijnym i polskim”.

Z kolei dr Michał Krotoszyński z naszego Zakładu wziął udział w dyskusji panelowej „Prawo i pamięć: ochrona, kontrola czy narzucanie pamięci”.

Instytutowi Nauk Prawnych PAN gratulujemy jubileuszu!

Zaszufladkowano do kategorii Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Możliwość komentowania Prof. UAM dr hab. Lucyna Staniszewska, dr Kamil Łakomy i dr Michał Krotoszyński na konferencji z okazji 70-lecia INP PAN została wyłączona

I Międzynarodowa Konferencja Naukowa Krajowej Reprezentacji Doktorantów

Zapraszamy wszystkich doktorantów do udziału w I Międzynarodowej Konferencji Naukowej Krajowej Reprezentacji Doktorantów, która odbędzie się w dniach 26–28 czerwca 2026 r. na Wydziale Prawa i Administracji UAM (Collegium Iuridicum Novum, al. Niepodległości 53, Poznań).

Członkiem Rady Naukowej konferencji jest dr Weronika Dzięgielewska z naszego Zakładu, a w programie znalazły się także praktyczne warsztaty z zakresu wykorzystania AI w pracy naukowej.

Więcej informacji i rejestracja: https://mkn.krd.edu.pl/

Zaszufladkowano do kategorii Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Możliwość komentowania I Międzynarodowa Konferencja Naukowa Krajowej Reprezentacji Doktorantów została wyłączona

Seminarium zakładowe z udziałem Filipy Paes (Uniwersytet Oksfordzki)

W dniu 4 maja br. odbyło się otwarte seminarium zakładowe, na którym gościliśmy Panią Filipę Paes – doktorantkę w Hertford College na Uniwersytecie Oksfordzkim, przygotowującą rozprawę doktorską pod opieką prof. Timothy’ego Endicotta.

Pani Paes wygłosiła referat pt. On The Role of Questions of Degree in Law, prezentując część wyników badań składających się na jej przygotowywaną dysertację.

Celem referatu była obrona tezy, że stopniowalność (gradience) w prawie stanowi w pełni racjonalny sposób rozwiązywania pewnych konfliktów prawnych – wbrew powszechnemu kojarzeniu jej np. z arbitralnością i irracjonalnością. Zdaniem Autorki, w niektórych przypadkach jedynie stopniowalne normy i praktyki prawne pozwalają prawu uchwycić niuanse życia codziennego, w którym rozgrywają się rzeczywiste konflikty prawne.

Dziękujemy Pani Filipie Paes za inspirujące wystąpienie i życzymy powodzenia w dalszych pracach badawczych!

Zaszufladkowano do kategorii Bez kategorii, Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Otagowano | Możliwość komentowania Seminarium zakładowe z udziałem Filipy Paes (Uniwersytet Oksfordzki) została wyłączona

7. edycja Konkursu z Prawoznawstwa rozstrzygnięta

Z przyjemnością informujemy o wynikach 7. edycji Konkursu z Prawoznawstwa, organizowanego wspólnie przez Zakład Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM oraz Europejskie Stowarzyszenie Studentów Prawa ELSA Poznań.

Konkurs przebiega dwuetapowo: pierwszy etap ma formę testu (20–40 pytań), a do etapu ustnego awansuje sześcioro uczestników z najlepszymi wynikami. W finale uczestnicy rozmawiają z Jury na temat trzech wybranych przez siebie lektur spośród sześciu wskazanych przez organizatorów. W tym roku do pierwszego etapu przystąpiło aż 80 studentek i studentów – zarówno ze studiów stacjonarnych, jak i niestacjonarnych.

Po zmaganiach finałowych wyłoniono laureatów:

🥇 I miejsce: Alicja Obstalecka i Dominik Dopierała
🥈 II miejsce: Monika Czaja

Serdecznie gratulujemy zwycięzcom i wszystkim uczestnikom, a organizatorom dziękujemy za kolejną udaną edycję!

Zaszufladkowano do kategorii Bez kategorii | Możliwość komentowania 7. edycja Konkursu z Prawoznawstwa rozstrzygnięta została wyłączona

Rozdział autorstwa prof. Teresy Chirkowskiej-Smolak i prof. Marka Smolaka w tomie „East Meets West: Justice, Law, and Politics”

Nakładem wydawnictwa Franz Steiner Verlag ukazał się tom „East Meets West: Justice, Law, and Politics. The 13th Kobe Lecture and the 2nd IVR Japan International Conference, Chiba, September 2023″ pod redakcją prof. Makoto Usami oraz prof. Hidehiko Adachiego. Publikacja została wydana jako 179. tom prestiżowej serii Archiv für Rechts- und Sozialphilosophie – Beihefte (ARSP Beiheft), stanowiącej jedno z najważniejszych forów wydawniczych współczesnej filozofii prawa i filozofii społecznej.

W tomie opublikowany został rozdział autorstwa prof. Teresy Chirkowskiej-Smolak (Wydział Psychologii i Kognitywistyki UAM) oraz Pana Profesora Marka Smolaka pt. „Challenging the Rule of Law. Stress and Burnout in the Polish Judiciary During the Constitutional Crisis”. Tekst podejmuje zagadnienie wpływu kryzysu konstytucyjnego na środowisko sędziowskie w Polsce, ujmując problematykę rządów prawa w perspektywie interdyscyplinarnej – łączącej teorię prawa z psychologią pracy. Autorzy analizują zjawiska stresu zawodowego oraz wypalenia wśród sędziów, traktując je jako istotny, choć często pomijany, wskaźnik kondycji państwa prawa w okresie jego erozji instytucjonalnej.

Sam tom, powstały jako pokłosie 13th Kobe Lecture oraz 2. Międzynarodowej Konferencji IVR Japan w Chibie, która miała miejsce we wrześniu 2023 r., podejmuje pytanie o to, co oznacza spotkanie Wschodu i Zachodu w filozofii prawa i filozofii politycznej w świecie, w którym społeczeństwa Azji Wschodniej i Południowo-Wschodniej coraz częściej redefiniują granice tradycyjnej liberalnej demokracji. Publikacja obejmuje szereg perspektyw dotyczących współczesnych problemów teorii prawa – w tym legitymizacji władzy w reżimach demokratycznych i autorytarnych, roli orzecznictwa, relacji między prawem a nauką, kosmopolityzmu oraz kultury prawnej.

Więcej informacji o tomie dostępnych jest na stronie wydawcy.

Zachęcamy do lektury!

Zaszufladkowano do kategorii Publikacje | Otagowano , , , , , , , | Możliwość komentowania Rozdział autorstwa prof. Teresy Chirkowskiej-Smolak i prof. Marka Smolaka w tomie „East Meets West: Justice, Law, and Politics” została wyłączona

Wykład prof. Marka Smolaka i prof. Teresy Chirkowskiej-Smolak na Uniwersytecie Chuo w Tokio

W dniu 1 kwietnia 2026 r. na Uniwersytecie Chuo w Tokio odbył się wykład Pana Profesora Marka Smolaka oraz prof. Teresy Chirkowskiej-Smolak (Wydział Psychologii i Kognitywistyki UAM), zorganizowany przez Institute of Comparative Law in Japan oraz Institute of Social Sciences Uniwersytetu Chuo.

Wykład nosił tytuł: „Reconfiguring Legal Professionalism in the Age of Generative AI: Comparative Research on Education, Ethics, and Empirical Practice” i dotyczył problematyki wykonywania zawodu prawniczego w dobie generatywnej sztucznej inteligencji. Jego Autorzy przedstawili zagadnienie w perspektywie porównawczej, obejmującej trzy wymiary: edukację prawniczą, etykę zawodów prawniczych oraz empiryczne badania praktyki prawniczej.

Więcej informacji o wydarzeniu znajduje się na stronie Uniwersytetu Chuo.

Zaszufladkowano do kategorii Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Otagowano , , , , | Możliwość komentowania Wykład prof. Marka Smolaka i prof. Teresy Chirkowskiej-Smolak na Uniwersytecie Chuo w Tokio została wyłączona

Prof. Marek Smolak na 3. Międzynarodowej Konferencji IVR Japan w Kanazawie

W dniach 27–29 marca 2026 r. w Kanazawie (Japonia) odbyła się Międzynarodowa Konferencja IVR Japan (IVRJ 2026) pod hasłem „Law, Democracy and Relationships”, zorganizowana przez japońską sekcję Stowarzyszenia Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej (niem. Internationale Vereinigung für Rechts- und Sozialphilosophie; IVR). Było to trzecie wydarzenie tego cyklu, gromadzące teoretyków prawa, filozofów polityki oraz etyków z Azji, Europy, obu Ameryk i Australii.

W sesji ogólnej, w dniu 29 marca, Pan Profesor Marek Smolak przedstawił referat pt. „On the Relation between Democracy and the Rule of Law. The Constitutive and Normative Approach”. W swoim referacie Prof. Marek Smolak wskazywał, że demokracja i rządy prawa wzajemnie się dopełniają i wchodzą w relację synergii, ponieważ zasady rządów prawa mają zarazem charakter konstytutywny (współtworząc praktykę prawno-polityczną oraz jej wartości) oraz normatywny (dostarczając racji działania władzom publicznym), co zmusza rządzących do sprawowania władzy w sposób racjonalny i zgodny z wartościami immanentnie wpisanymi w praktykę prawną. Obok wygłoszenia referatu, Profesor Marek Smolak przewodniczył również sesji zatytułowanej „Democracy, Law and Society„.

W konferencji wzięła udział również prof. Teresa Chirkowska-Smolak (Wydział Psychologii i Kognitywistyki UAM), która zaprezentowała referat „AI Anxiety and Trust in Artificial Intelligence: Emotional and Ethical Responses among Polish Legal Professionals”.

Program konferencji oraz abstrakty wystąpień dostępne są pod tym linkiem.

Zaszufladkowano do kategorii Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Otagowano , , | Możliwość komentowania Prof. Marek Smolak na 3. Międzynarodowej Konferencji IVR Japan w Kanazawie została wyłączona

Artykuł współautorstwa dr. Michała Krotoszyńskiego w AFPiFS

W numerze 1(46)/2026 czasopisma Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” opublikowany został artykuł pt. „Odczytywanie reguł konstytutywnych z tekstu prawnego. Przykład ułaskawienia” napisanym przez dr. Michała Krotoszyńskiego wspólnie z dr Karoliną Gmerek z Uniwersytetu Szczecińskiego.

Jak wskazują Autorzy celem artykułu jest przedstawienie sposobu postępowania interpretacyjnego, które prowadzi do odczytania z tekstu prawnego reguły konstytutywnej prawnej czynności konwencjonalnej z wykorzystaniem dyrektyw interpretacyjnych przyjętych w derywacyjnej koncepcji wykładni prawa.

Na przykładzie znanego kazusu ułaskawienia przed prawomocnym skazaniem, Autorzy proponują procedurę interpretacyjną (opartą na derywacyjnej koncepcji wykładni prawa), która może służyć ustaleniu, czy naruszenie określonej reguły dokonania czynności prawnej powoduje jej nieważność. Autorzy mają przy tym nadzieję, że procedura ta nadawać się będzie do zastosowania nie tylko na obszarze prawa karnego czy konstytucyjnego – ale także w innych gałęziach prawa.

Tekst jest pokłosiem udziału Autorów w polsko-włoskim projekcie „Constitutive Rules„, którego liderką była prof. Barbara Janusz-Pohl. Link do tekstu TUTAJ.

Zachęcamy do lektury!

Zaszufladkowano do kategorii Bez kategorii | Możliwość komentowania Artykuł współautorstwa dr. Michała Krotoszyńskiego w AFPiFS została wyłączona